Inspanningen rond zelfzorg voor het personeel

Er is het afgelopen jaar meer aandacht besteed aan zelfzorg als gevolg van de COVID-pandemie. Aïsha Butseraen, preventieadviseur psychosociale aspecten, licht toe wat er in 2021 op vlak van zelfzorg aangeboden werd aan de medewerkers van het ziekenhuis.

Hoe is het gesteld met het psychosociaal welzijn van de medewerkers?

“We merken absoluut een impact van COVID op het mentaal welzijn van het personeel. Hun veerkracht kan wel een boost gebruiken. Vaak gaat het om teams die gedestabiliseerd zijn door een inhaalbeweging van ingrepen die niet konden doorgaan tijdens de pandemie of mensen die afwezig zijn omwille van COVID. Dat heeft gevolgen voor de werkdruk, mensen die uitvallen, …

Ook is er een impact op de patiënten: onderzoek heeft aangetoond dat het welzijn van de zorgverlener een effect heeft op de patiëntveiligheid en de zorg voor de patiënten.

Wij ondersteunen de medewerkers eigenlijk op verschillende niveaus: op organisatieniveau op teamniveau, en op individueel niveau.”

Opleidingen op organisatieniveau

“In teams waar er problemen zijn met veerkracht wordt er een opleiding aangeboden in samenwerking met de COVID-psychologen. Hierbij worden dan concrete tips gegeven om de veerkracht te verhogen. Die opleidingen geven we zowel binnen een vast team als via een open aanbod waar mensen van verschillende diensten zich kunnen op inschrijven. Zo leren ze elkaar kennen, wat ook zeer verbindend werkt. De opleidingen duren een tweetal uur. Daarnaast voorzien we een opleiding voor leidinggevenden. Daarin leren ze hoe ze kunnen zorgen voor hun team en zichzelf.
En dan is er nog een opleiding rond emotionele flexibiliteit: hoe ga je om met moeilijke situaties. Tot slot doen we ook beroep op een externe organisatie die specifiek rond stress werkt.”

Initiatieven op teamniveau

“Voor teams hebben we bijvoorbeeld de handen in elkaar geslagen met de personeelsdienst om een toolbox te creëren. Deze bevat diverse methodieken waar het team zelfstandig of onder begeleiding gebruik van kan maken. De keuze voor de geschikte methodiek is afhankelijk van waar het team op dat moment het meeste nood of baat bij heeft. Een mogelijke insteek is bijvoorbeeld om meer verbinding te creëren binnen teams aan de hand van spelvormen om elkaar beter te leren kennen. Door COVID zijn namelijk heel wat teams door elkaar gehaald. En dit terwijl steun van je rechtstreekse collega’s een belangrijke buffer blijkt tegen stress. En de administratieve teams hebben veel van thuis uit gewerkt, waardoor de band ook minder hecht is.”

Individuele begeleiding

“Wij gaan rechtstreeks langs op bepaalde afdelingen waar de impact van COVID groot is om te weten te komen wat er leeft. Op die manier houden we de vinger aan de pols. Onze dienst heeft daarbovenop een campagne gevoerd met onder andere posters en online banners, zo staat er een banner met ons nummer op de interne website. We laten via deze kanalen weten dat mensen die het mentaal lastig hebben bij ons terechtkunnen. Ook los van COVID hebben we aandacht voor de mentale impact van situaties eigen aan de zorgverlening. Via DATIX, ons meldpunt voor patiëntveiligheidsincidenten, kunnen medewerkers individueel aangeven als ze het mentaal zwaar hebben naar aanleiding van een incident met een patiënt. Bij ernstige incidenten nemen we zelf contact op met hen: bijvoorbeeld bij de suïcide van een patiënt.”